3 en 4 februari 2021
Antwerpen, Wilrijk - Campus Drie Eiken
Het tiende ggz-congres: een feest waard!

discussies

Woensdag 3 februari 2021
D01 Wanneer begint het feest voor de EPA-patiënt?
Kirsten Catthoor, psychiater, Sectie Langdurige Zorg en Rehabilitatie van de Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie, Temse
Discussianten:
Philippe Delespaul, grondlegger van de Nieuwe GGZ-beweging in Nederland
Marianne Destoop, 2B-psychiater in Antwerpen
Karen Smets, huisarts en Domus Medica
een ervaringsdeskundige
Moderator: Kirsten Catthoor

 

De paradigma-shift die de oprichting van outreach teams binnen het artikel 107 beoogt, is het intensief kunnen behandelen van patiënten met een ernstig psychiatrische aandoening (EPA) buiten het ziekenhuis, met respect voor hun eigen keuze op vlak van woonst en dagbesteding, en op vlak van herstel. EPA-patiënten zijn patiënten met een vaak hoge zorgnood, en eerder beperkte vaardigheden. Het adequaat begeleiden, ondersteunen en behandelen van deze groep vraagt veel investering en dus tijd.
Met de huidige beperkte middelen moet de keuze gemaakt worden tussen een individueel gerichte of een systeemgerichte aanpak. Wanneer een EPA-patient een langdurig outreach-behandeltraject nodig heeft, dan zal de doorstroom in het mobiel team stremmen, en ontstaat er een wachtlijst. Een wachtlijst betekent altijd dat mensen zorg moeten ontberen. Wanneer met opteert voor een voldoende snelle doorstroom in het outreachteam om de wachtlijst beheersbaar te houden, zal de individuele EPA-patient vaak te snel moeten afronden en daardoor noodzakelijke zorg te kort komen. Het lijkt er dus op dat met de huidige beperkte middelen, we altijd in een situatie terecht komen van herverdelen van schaarste. Een feest met schaarste, is niet echt een feest. Wanneer begint het feest voor de EPA-patient?
We discussiëren met Philippe Delespaul, Marianne Destoop, Karen Smets en een ervaringsdeskundige.

D02 Geestelijke gezondheidszorg voor mensen met een verstandelijke beperking: vinden VAPH en GGZ elkaar?
Carine Eeckhout, master, stafmedewerkers, Vlaams Overlegplatform Geestelijke Gezondheid, Hasselt
Kris Martens, master, stafmedewerkers, Vlaams Overlegplatform Geestelijke Gezondheid, Hasselt
Discussianten:
Ines Volders, Intesa & mobiele werking dubbeldiagnose
Elly Van de Weyer, Dienst Ambulante Begeleiding
Hanna Steenwegen, Team Beleid VAPH

andere vertegenwoordigers van GGZ en VAPH

Om goede zorg te organiseren voor mensen met een verstandelijke beperking en psychische problemen is een degelijke samenwerking tussen de geestelijke gezondheidszorg en vergunde aanbieders binnen VAPH cruciaal. Dit is echter niet evident, bijvoorbeeld door versnipperde bevoegdheden en snel veranderende kaders.
In deze discussie worden verschillende topics besproken op een concrete en interactieve manier, op zowel (1) het niveau van de dagelijkse werking als (2) op beleidsniveau. In het eerste gedeelte zullen Ines Volders (Intesa & mobiele werking dubbeldiagnose) en Elly Van de Weyer (Dienst Ambulante Begeleiding) aan de hand van hun verschillende perspectieven op gemeenschappelijke casussen tot stellingen komen waarbij het publiek uitgenodigd wordt om er mee over na te denken. Topics die aan bod zullen komen zijn o.a. taakafbakening, samenwerking en coördinatie, in- en exclusiecriteria, hoe samenwerken aan duidelijke communicatie voor cliënt en context, … Het eerste gedeelte van deze discussie vormt vervolgens mee de input voor het tweede gedeelte waarbij Hanna Steenwegen (Team Beleid VAPH) en andere vertegenwoordigers van GGZ en VAPH aan de hand van stellingen op een beleidsniveau zullen nadenken over hoe de samenwerking in zorg voor deze doelgroep verder kan evolueren. Hier komen topics aan bod zoals communicatie en afstemming tussen verschillende overheidsdiensten, overlap versus schaarste, het gebruik van verschillende kaders, het spanningsveld tussen de gepercipieerde tijdelijkheid van GGZ en de structurele mogelijkheden binnen VAPH, …
Deze discussie wordt ondersteund door het Vlaams Overlegplatform Geestelijke Gezondheidszorg.

D03 Zijn we onmisbaar of vervangbaar? Mogelijkheden en uitdagingen van E-health in de geestelijke gezondheidszorg
Nele Stinckens, doctor, bestuurder QIT BA, coördinator en psychotherapeute groepspraktijk Naiade, Quality In Treatment, Kessel-Lo
Discussianten:

De digitale revolutie grijpt in op nagenoeg elk aspect van ons leven, ook op de manier waarop cliënten zorg ervaren en hulpverleners zorg verstrekken. Waringa en Ribbers (2018) wijzen op vier belangrijke trends in de gezondheidszorg: de digitalisering van de zorginformatie, het ontstaan van de (zelfstandige) zorgconsument, nieuwe vormen van zorgverlening en meer mogelijkheden voor zelfzorg.
Het inbedden van E-health kan mogelijk een antwoord bieden op de diverse uitdagingen waarmee de geestelijke gezondheidszorg geconfronteerd wordt. Beleidsmakers zijn het erover eens dat de sector de verwachte zorgvraag in de toekomst, bij onveranderd beleid, niet zal kunnen opvangen. Het stijgend aantal vragen naar psychische hulp en de budgettaire krapte in de gezondheidszorg vereisen creatieve aanpassingen van het huidig aanbod.
Een cruciale vraag is echter in welke mate cliënten en hulpverleners zelf openstaan voor innovatieve toepassingen die het traditionele hulpaanbod ondersteunen of aanvullen. Deze vraag vormde het vertrekpunt van een haalbaarheidsstudie die we in 2019 uitvoerden met steun van het VLAIO.
Na een beknopte presentatie van de ideeën, verwachtingen en bekommernissen van cliënten en collega-hulpverleners die we via diverse kanalen hebben bevraagd, gaan we de interactie aan met het publiek: Welke zijn de te verwachten drempels en opportuniteiten van E-health in de geestelijke gezondheidszorg? Hoe kan een succesvolle verbinding tussen met het reguliere aanbod best gerealiseerd worden? Welke aspecten van de psychische zorg kunnen overgenomen worden en welke niet? Op welke manier draagt E-health bij tot laagdrempelige hulp of meer zorg-op-maat?
Bronnen:
Waringa, A. & Ribbers, A. (red.) (2018). E-health. Handboek voor zorg- en hulpverleners. Amsterdam, Boom.
Missiaen, C., Stinckens, N. & Van Daele, T. (2020). Is de geestelijke gezondheidszorg klaar voor digitale tools? https://sociaal.net/achtergrond/is-de-geestelijke-gezondheidszorg-klaar-voor-digitale-tools

D04 ‘Kruispunt’: omwenteling in het GGZ-landschap?!
Kristien Hebbrecht, klinisch psycholoog-psychotherapeut, zorgmanager, CGG/LITP, Maasmechelen
Discussianten:

Het Kruispunt (‘betrokken en dichtbij’) is een lokaal ggz-netwerk dat zich ontpopt op verschillende plaatsen in Limburg (netwerk NOOLIM). Het is een centraal en transparant aanspreekpunt voor hulp aan cliënten met (vermoeden van) complexe psychiatrische problematiek. In het Kruispunt werken lokale zorg- en welzijnsactoren (CGG, mobiele teams, Beschut Wonen, Wit Gele Kruis, CAD, CAW, OCMW, Revalidatiecentra) nauw samen voor de doelgroep van mensen met meervoudige psychische zorgvragen.
Het Kruispunt biedt een laagdrempelig onthaal met vraagverheldering en probleemanalyse in het netwerk voor elke volwassene uit de regio die geen lopende begeleiding heeft. We leiden cliënten via korte lijnen naar de juiste hulpbronnen uit zorg en welzijn, vanuit een gedeelde verantwoordelijkheid. De cliënt krijgt perspectief.
Discussiepunten:
- De oplossing voor wachttijden in de sectr?!
- Leidraad in het doolhof van d ggz?
- Katalysator richting échte geïntegreerde zorg? Stoppen met praten, maar samen doen! (samen experimenteren, leren, ontwikkelen)
- Basis voor een nieuw kwaliteitsbeleid, vanuit een geïntegreerde filosofi?
- Een nieuw -waardegedreven- verhaal, in functie van de essentie van cliëntenzor?
- Meer werkvreugde voor hulpverleners?
Bronnen:
Delespaul, P., Milo, M., Schalken, F., Boevink, W., Van Os, J., (2018). Goede GGZ! Nieuwe concepten, aangepaste taal en betere organisatie. Houten, Bohn Stafleu van Loghum